Finse dagen

Puur Koch

Finse dagen is een ander soort boek dan ik tot nu toe van Herman Koch heb gelezen. Het gaat over hemzelf. Over hoe hij als negentienjarige jongen een half jaar lang in Finland woonde; in zijn eentje bij een boer en zijn vrouw en hen hielp op de boerderij. Het gaat over het overspel van zijn vader, het verlies van zijn moeder, maar ook over hoe hij nu is. Wat hij doet en voelt als hij in het buitenland een hotelkamer betreedt of een clandestien etentje van de uitgever moet bijwonen. Met andere woorden: het gaat puur alleen over hemzelf. Puur Koch.

Er is natuurlijk altijd de literaire vrijheid en je kunt je dus afvragen hoe waargebeurd dit waargebeurde verhaal is. Daar speelt de schrijver zelf ook mee, in het boek. Maar eerlijkgezegd vind ik dat niet echt belangrijk. Ik geloof dat de basis echt is, dat het daar waar dat nu eenmaal kon, wat is aangedikt en mooier is gemaakt, is mij om het even.

Typisch Koch is het neerzetten van zijn personages met al hun onhebbelijkheden en pakkende beeldende omschrijvingen. Zo ook in Finse dagen, waarin hij zichzelf als opstandige tiener afschildert als egocentrisch en soms zelfs rondweg gemeen. Ook nu, als volwassen man en geprezen schrijver, durft hij zijn hoofd binnenstebuiten te keren en zijn onzekerheden en sociale onvermogen te benoemen. Af en toe schitterend onbeholpen en, dat vind ik, herkenbaar.

Dat vind ik de echte kunst van Koch. Zijn verhalen zijn ook altijd goed, origineel en spannend, maar het zijn de personages en de omschrijvingen, het neerzetten van de wereld, die ik het mooiste vind in zijn werk. Zo ook in Finse dagen; of het nu echt gebeurd is of niet.

Laura

Veelbelovend, maar daar houdt het dan ook bij op

LauraAls drie keer eerder op de tafels bij Gianotten zien liggen. De vierde keer neem ik ‘m toch maar mee; een impulsaankoop. ‘Finse Twin Peaks’ staat er op de voorkant. Op de achterflap staat dat J.K. Johansson een pseudoniem is van een groep Finse scriptschrijvers. Dit zijn de doorslaggevende opmerkingen. Ze maken me nieuwsgierig en dus sta ik het boek al af te rekenen. Oh en het is ook nog eens een eerste deel van een trilogie. Ook veelbelovend!

Het gaat over een meisje dat ineens verdwenen is. Op de eerste schooldag van een Finse middelbare school drommen de leraren samen in de lerarenkamer. Laura Anderson is vermist. Na een feest de avond ervoor is ze niet meer thuisgekomen. Als Laura’s ouders een Facebookpagina starten in een wanhopige poging grip te krijgen op het leven van hun vermiste dochter, openen ze daarmee Pandora’s doos.

“Spannend, spannend!” zou je denken. Sja… Dat werd het niet echt. Een nieuwe docente, die voorheen bij de politie werkte als internet agent (how convenient), denk de vermissing op te lossen. Het verhaal rijgt zich vervolgens aaneen van de ene verdachte naar de anderen met nog wat extra ‘spannende’ ontwikkelingen. Het voelt allemaal wat bloedeloos aan. Alsof je naar aflevering 43 van inspector Morse zit te kijken. De onvoorspelbaarheid is juist ontzettend voorspelbaar.

Mij pakt dit boek niet. Misschien had ik het ook moeten weten van te voren. Twin Peaks heb ik nooit gezien en een groep schrijvers in plaats van één auteur belooft eigenlijk ook weinig eenduidigheid. Laat die andere twee delen van de trilogie maar zitten.